Project Manager vs. Scrum Master vs. Product Owner - kogo potrzebujesz?

Role Scrum Mastera, Project Managera i Product Ownera, choć pozornie podobne, wiele różni. W tym artykule opiszemy każdą z tych specjalizacji, wymienimy najważniejsze różnice między nimi i pomożemy Ci zdecydować, która najlepiej sprawdzi się w Twoim projekcie. Sprawdź, kogo potrzebujesz w zespole!

Opisy stanowisk

Zanim omówimy różnice między tymi zawodami, powiedzmy pokrótce o każdym z nich.

Kim jest Project Manager?

To właśnie Project Manager odpowiada za prawidłową realizację projektu i dostarczenie go na czas. Jego głównym zadaniem jest zadbanie, by osiągnięte rezultaty spełniały wymagania jakościowe i oczekiwania klienta. Wykorzystuje swoje umiejętności i wiedzę, by kierować zespołem w stronę jasno określonych celów. To on podejmuje każdą decyzję związaną z projektem - od jego rozpoczęcia po udane wdrożenie. W praktyce jego obowiązki obejmują jednak znacznie więcej niż samo zarządzanie projektem. 

Project Manager zarządza zespołem deweloperskim i blisko z nim współpracuje, więc zwykle wymaga się od niego technicznego zaplecza i wiedzy.

Kim jest Scrum Master?

Scrum Master odgrywa kluczową rolę w każdym projekcie prowadzonym w Scrumie. Jego podstawowym obowiązkiem jest wdrożenie podejścia scrumowego i dopilnowanie, by było realizowane zgodnie z zasadami opublikowanymi w aktualnej wersji oficjalnego Scrum Guide'a. Scrum Master musi więc zadbać o to, żeby wszyscy w projekcie rozumieli, czym jest Scrum i na czym polega.

Scrum Master, w przeciwieństwie do Project Managera, nie zarządza zespołem. Nazywa się go „cichym liderem” - obserwatorem, który nie podejmuje w projekcie kluczowych decyzji, ale pracuje z zespołem. 

Trzy główne obszary jego pracy to:

1. wspieranie Product Ownera 
2. wspieranie zespołu deweloperskiego 
3. wsparcie organizacji

Kim jest Product Owner?

To właśnie Product Owner odpowiada za planowanie i priorytetyzowanie zadań dla zespołów scrumowych. Odpowiada za zakres prac przyjęty do realizacji i nadzoruje ich wykonanie. W codziennej pracy musi współpracować z interesariuszami wewnętrznymi i zewnętrznymi, by stworzyć najlepszy plan produktu. 

Aby to zrobić, musi rozmawiać z klientami, a następnie wspólnie z zarządem ustalić ostateczną wizję produktu. Odpowiada za finalny kształt i jakość produktu, więc jego praca powinna skupiać się na analizowaniu opinii o produktach i śledzeniu najnowszych trendów rynkowych. 

Kluczowe umiejętności

Jak łatwo się domyślić, każdy z tych zawodów wymaga wysokich umiejętności interpersonalnych i wiedzy technicznej. Dlatego poniżej skupiliśmy się na najważniejszych kompetencjach potrzebnych w pracy Project Managera, Scrum Mastera i Product Ownera.

Kluczowe umiejętności Project Managera

Przywództwo

To podstawowa kompetencja Project Managera. Członkowie zespołu projektowego oczekują konkretnej wizji i stylu zarządzania projektem. Dlatego współpracownicy powinni postrzegać Project Managera jako autorytet. Ma to szczególne znaczenie przy problemach, konieczności wprowadzenia zmian w projekcie czy niepewności co do dalszych działań.

Zarządzanie czasem

Project Manager powinien też mieć doskonałe zdolności organizacyjne. Jego praca wymaga właściwego zarządzania czasem, bo to integralna część sukcesu całego projektu. Project Manager pilnuje, czy zespół zdąży dostarczyć projekt na czas. Do jego obowiązków należy zarządzanie harmonogramem projektu i dbanie o to, by żaden etap procesu nie trwał dłużej, niż powinien. Warto zauważyć, że Project Manager zarządza własnym czasem i pomaga pozostałym członkom zespołu realizować zadania możliwie najefektywniej.

Negocjacje

Kolejną kluczową umiejętnością Project Managera są mocne zdolności negocjacyjne. Dzięki nim będzie w stanie prowadzić projekt zgodnie z przyjętym planem i wizją. Musi więc skutecznie negocjować z przedstawicielami różnych grup: klientami, użytkownikami, zespołami, komitetem sterującym czy dostawcami.

Zarządzanie ryzykiem

Projekty nie zawsze idą od początku do końca zgodnie z planem. Dlatego Project Manager powinien być gotowy na wszelkie potencjalne problemy związane z rozwojem projektu i umieć zarządzać ryzykiem. Potrzebuje umiejętności identyfikowania ryzyka, zarządzania nim i skutecznego radzenia sobie z nim.

Kluczowe umiejętności Scrum Mastera

Solidna znajomość Scruma i Agile

Przede wszystkim Scrum Master musi doskonale znać metodykę zwinną i pracę w zespole scrumowym. To niezwykle ważne, bo musi przekazywać swoją wiedzę i uczyć pozostałych członków zespołu wszystkich dobrych praktyk stosowanych w Scrumie. 

Umiejętności komunikacyjne

Jego praca wymaga też wysokich umiejętności interpersonalnych, świetnej komunikacji i sporej cierpliwości. Jeśli na przykład któryś z członków zespołu nie rozumie, dlaczego prosi się go o coś, Scrum Master musi wyjaśnić, jakie znaczenie ma jego zadanie w procesie rozwoju produktu. 

Przywództwo służebne

W pracy Scrum Mastera ważne są też cechy przywódcze, dzięki którym wyznacza poszczególnym członkom zespołu osiągalne cele. Scrum Master powinien być więc doskonale zorganizowany i mieć ustalony proces nadzorowania każdego zespołu scrumowego. Musi ponadto umieć zmotywować ludzi, by słuchali jego rad i pracowali możliwie najefektywniej. Powinien też mieć silną osobowość i umieć przekonywać ludzi do swoich pomysłów.

Kluczowe umiejętności Product Ownera

Wszechstronne umiejętności

Praca Product Managera wymaga szerokiego wachlarza umiejętności, bo dobry Product Owner powinien łączyć cechy marketingowca, inżyniera i doradcy technicznego. Powinien mieć zarówno wiedzę techniczną, jak i rozbudowane kompetencje miękkie.

Umiejętności komunikacyjne i negocjacyjne

Blisko współpracuje z zespołem deweloperskim, a przy tym reprezentuje go w rozmowach z innymi działami firmy. Musi więc mieć rozwinięte umiejętności komunikacyjne, które pomogą mu negocjować i znajdować równowagę między sprzecznymi interesami różnych działów firmy.

Decyzyjność

Product Owner powinien też być zdecydowany i pewny siebie przy podejmowaniu ważnych decyzji. Często dokonuje kluczowych wyborów, więc musi mieć jasną wizję i konsekwentnie tworzyć możliwie najlepszy produkt. 

Umiejętności marketingowe

A po co Product Ownerowi wspomniane umiejętności marketingowe? Otóż w jego pracy ważną rolę odgrywa również kontakt z klientem. Odpowiada za budowanie relacji z klientami, które w dłuższej perspektywie mogą przesądzić o sukcesie całego produktu.

Project Manager vs. Scrum Master vs. Product Owner - obowiązki

Obowiązki Project Managera

• Zarządzanie organizacją projektu
• Zarządzanie jakością tworzonego oprogramowania
• Monitorowanie i mierzenie postępów projektu
• Zarządzanie ryzykiem projektowym
• Zarządzanie zespołem
• Planowanie uzasadnienia biznesowego i zarządzanie nim
• Zatwierdzanie zmian w projekcie dotyczących zakresu prac, czasu i budżetu oraz zarządzanie nimi 
• Tworzenie planów projektu, takich jak dokumenty inicjujące projekt, wykresy Gantta i wiele innych
• Zapewnianie obsługi administracyjnej projektu

Obowiązki Scrum Mastera

• Prowadzenie zespołu i coaching przy wdrażaniu Scruma oraz przestrzeganiu jego zasad
• Planowanie wdrożeń Scruma w organizacji
• Pomaganie zespołowi w zrozumieniu Scruma i empirycznym rozwijaniu produktów
• Wprowadzanie zmian zwiększających produktywność zespołu scrumowego
• Współpraca z innymi Scrum Masterami, by zwiększać skuteczność stosowania Scruma w organizacji

Obowiązki Product Ownera

• Maksymalizowanie wartości produktu dla użytkowników, klientów i organizacji
• Dbanie o najwyższą jakość produktu
• Nadawanie produktowi spójnego kierunku
• Zapewnianie zasobów dla produktu
• Autoryzowanie środków na produkt
• Zapewnianie widocznego wsparcia dla produktu

Project Manager, Scrum Master, Product Owner - jak powinni współpracować?

Jak widzisz, obowiązki Project Managera, Scrum Mastera i Product Ownera znacząco się różnią i nie może ich pełnić jedna osoba. Co więcej, powinni blisko ze sobą współpracować, by osiągnąć najlepsze rezultaty biznesowe. Jak zatem powinna wyglądać ta współpraca i gdzie przenikają się obszary ich pracy?

Zrozumienie klientów i potrzeb biznesowych

Przede wszystkim wspólnym zadaniem całego zespołu powinno być stworzenie produktu najwyższej jakości, który spełnia oczekiwania klientów lub użytkowników. Żeby było to możliwe, potrzebujesz Project Managera, który właściwie pokieruje zespołem deweloperskim, Scrum Mastera, który zmotywuje członków zespołu, oraz Product Ownera, który dopilnuje, by produkt był najwyższej jakości i spełniał oczekiwania wszystkich interesariuszy projektu. Dlatego Project Manager, Scrum Master i Product Owner powinni pracować razem, by osiągnąć najlepszy możliwy efekt zgodny z potrzebami rynku.

Roadmapa i wizja produktu

Aby stworzyć jasną wizję produktu, a następnie całą roadmapę działań zespołu, potrzebna jest ścisła współpraca Project Managera, Scrum Mastera i Product Ownera. Powinni nie tylko starać się dostarczyć jakościowy produkt na czas, ale też ustalić przejrzysty plan działania, którego będą trzymać się wszyscy członkowie zespołu. Project Manager i Scrum Master powinni wspierać Product Ownera w bronieniu ostatecznej wizji produktu i dążyć do jej realizacji.

Terminowość

Choć to przede wszystkim zadanie Project Managera, Scrum Master i Product Owner również powinni skupiać się na dostarczeniu projektu na czas. Scrum Master może pomóc, motywując zespół i priorytetyzując zadania, a Product Owner - dbając o to, by kierunek produktu był zgodny z jego pierwotną wizją.

Motywowanie zespołu

Motywowanie członków zespołu to głównie zadanie Scrum Mastera, ale nie tylko. Przydaje się tu wsparcie Project Managera i jego mocne zdolności przywódcze. Ich wspólny wysiłek może przełożyć się na sprawną pracę zespołu, w której każdy czuje się integralną częścią projektu.

Priorytetyzacja zadań i czuwanie nad postępem prac

Żeby praca w zespole scrumowym była skuteczna, konieczne są regularne spotkania. Podczas nich członkowie zespołu ustalają priorytety na najbliższy czas, by wiedzieć, na czym mają się skupić. Prowadzenie takiego spotkania to zadanie Scrum Mastera, ale nie powinien on podejmować decyzji bez wcześniejszych ustaleń z PO i PM - priorytety projektu określa się wspólnie, zgodnie z wizją produktu.

Project Manager vs Scrum Master vs Product Owner - podsumowanie

Aby lepiej zobrazować różnice między Project Managerem, Scrum Masterem i Product Ownerem, zebraliśmy wszystkie najważniejsze informacje w poniższej tabeli.

Jak widzisz, codzienna praca i obowiązki Project Managera, Product Ownera i Scrum Mastera - choć w niektórych obszarach się przenikają - wymagają innej wiedzy i innych umiejętności. Każda z tych osób odgrywa w zespole ważną rolę, więc nie da się jednoznacznie odpowiedzieć, której potrzebujesz najbardziej. W idealnej sytuacji w Twoim zespole powinny być wszystkie. Jeśli jednak musisz wybierać, przeanalizuj, jakie umiejętności są najbardziej potrzebne w Twoim cyfrowym projekcie, by osiągnąć najlepsze wyniki biznesowe. Powodzenia!

Szukasz kogoś, kto poprowadzi Twój cyfrowy produkt? Nasza sieć Product Managerów, Product Ownerów i Scrum Masterów jest gotowa Cię wesprzeć - dopasowana do Twojej branży, technologii, kultury firmy i potrzeb biznesowych. Co więcej, dostarczamy też w pełni operacyjne zespoły programistyczne idealnie dopasowane do Twojego projektu.